Ia konturatu gabe eta askotariko faktorek eraginik, gizatasuna kentzen ari gatzaizkio hain bihozkoia eta gizatiarra den keinu honi: otordua elkarrekin egiteko mahaian esertzeari.
Otordua, jende askorentzat, funtzional huts bihurtu da. Berrantolatu beharra dugu hori, laster eta zehazki, lanaldiaren barruan. Gero eta ezohikoagoa da familiaren topaketaren une pribilegiatu hori mahaiaren inguruan egitea. Etxe askotan, beraren inguruan familia biltzeko egina den mahai horrek ez du balio jadanik gurasoek eta seme-alabek topo egin dezaten, ez die balio beren bizia parteka dezaten, beraren inguruan elkarrekin hitz egin eta atseden dezaten.
Beste batzuk, berriz, ohitzen ari dira otordu inpertsonaletara «beren erakundea elikatzeko», jatetxeetan edota txandako self-serviceko txokoren batean. Ez jende gutxi beharturik gertatzen da otordu protokolario edo lanekoetan parte hartzera, zeinetan elkarrekin jatearen keinu adiskidetsuaren ordez, interesa, pragmatismoa edo handigura izaten baitira nagusi.
Jesusen keinua, otordu xume bat elkarrekin partekatzeko, jendeari esertzeko egin dion gonbita, hartu dugun ogiagatik Jainkoa bedeinkatzearekin batera, dei ona izan daiteke guretzat. Xabier Basurkok bere «Ogia partekatu» idazkian mamitsu adierazi duenez, jatea «organismoan kaloria-anoa jakin bat sartzea baino gehiago da».
Gure jan beharra, beste ezer baino gehiago, oinarrizko gure behartasunaren zeinua da. Ilun samar bada ere, gizakiok sumatzen dugu ez dugula oinarria geure burua. Izatez, besterengandik hartuz eta hartuz bizi gara, lurra dela medio, bakoitzari egunero erregalatzen zaigun bizitzaz elikatuz. Horregatik, gauza sakonki gizatiarra da otorduaren aurretik barne-biltze bat egitea, Jainkoari janaria eskertzeko, gizakiaren ahaleginaren eta lanaren fruitu duguna; aldi berean, ordea, bizitza sostengatzen duen Jainko kreatzailearen erregalu dena jatorriz.
Baina, gainera, jatea ez da biologia-izaerako egintza indibidualista huts bat. Gizakia beste batzuekin jan dezan egina da, mahaia familiartekoekin eta adiskideekin partekatuz. Otordua elkarrekin egite hori senide-artekotasuna elikatzea da, elkarrizketa egitea, adiskidetasuna handitzea, bizitzaren erregalua partekatzea.
Horregatik izaten da hain zaila Jainkoari eskerrak ematea batek behar duen janaria baino gehiago duenean, jakinik beste asko miseria eta gosea jasaten ari dela. Gandhiren hitz haiek akusatzen gaituzte: «Premiarik gabe jaten ari zaren guztia lapurreta egitea da behartsuaren urdailari». Agian, ongizatearen lurraldeetan ikasi beharra dugu mahaia beste era batean bedeinkatzen: Jainkoari eskerrak emanez, baina, aldi berean, barkazioa eskatuz geure solidaritate-faltaz, eta Lurrean gose direnen aurrean dugun erantzukizuna gogoan hartuz.
José Antonio Pagola
Itzultzailea: Dionisio Amundarain
Urteko 18. igandea – A (Mateo 14,13-21)
¿CÓMO BENDECIR LA MESA?
Casi sin darnos cuenta y empujados por diversos factores, hemos ido deshumanizando poco a poco ese gesto tan entrañable y humano que es sentarse a la mesa a comer juntos.
La comida se ha convertido para muchos en algo puramente funcional que es necesario organizar de manera rápida y precisa dentro de la jornada laboral. Cada vez es más raro ese momento privilegiado de encuentro familiar en torno a la mesa. En muchos hogares, esa mesa hecha para ser rodeada ya no sirve para que padres e hijos se encuentren, compartan sus vidas, conversen y descansen juntos.
Otros se van habituando a «alimentar su organismo» en esas comidas impersonales de los restaurantes o en el rincón del self-service de turno. No pocos se ven obligados a participar en comidas protocolarias o de trabajo, donde el gesto amistoso del comer juntos es sustituido por el interés, el pragmatismo o la ostentación.
El gesto de Jesús invitando a las gentes a recostarse para compartir juntos una comida sencilla, bendiciendo a Dios por el pan que recibimos, puede ser una llamada para nosotros. Como expone jugosamente Xabier Basurko en su estudio Compartir el pan, comer es mucho más que «introducir una determinada ración de calorías en el organismo».
La necesidad de alimentarnos es, antes que nada, signo de nuestra indigencia radical. Oscuramente, los seres humanos percibimos que no nos fundamentamos a nosotros mismos. En realidad, vivimos recibiendo, nutriéndonos de una vida que, a través de la tierra, se nos regala día a día a cada uno. Por eso es un gesto profundamente humano recogerse antes de comer para agradecer a Dios esos alimentos, fruto del esfuerzo y trabajo del hombre, pero, al mismo tiempo, regalo originario del Dios creador que sustenta la vida.
Pero, además, comer no es solo un acto individualista de carácter biológico. El ser humano está hecho para comer con otros, compartiendo su mesa con familiares y amigos. Comer juntos es confraternizar, dialogar, crecer en amistad, compartir el regalo de la vida.
Por eso es tan difícil dar gracias a Dios cuando uno tiene más comida que la que necesita mientras otros sufren miseria y hambre. Nos sentimos acusados por aquellas palabras de Gandhi: «Todo lo que comes sin necesidad lo estás robando al estómago de los pobres». Tal vez en los países del bienestar hemos de aprender a bendecir la mesa de otra manera: dando gracias a Dios, pero, al mismo tiempo, pidiendo perdón por nuestra insolidaridad y tomando conciencia de nuestra responsabilidad ante los hambrientos de la Tierra.
José Antonio Pagola

No hay comentarios:
Publicar un comentario