Ez da erraza entzutea barkaziorako Jesusek egin digun deia. Ezta inplikazio guztiak ateratzea ere, onartzen denean gizakia gizatiarrago dela barkatzean mendekua egitean baino.
Jakina, zuzen ulertu behar da Jesusen pentsaera. Barkatzeak ez du esan nahi egindako zuzengabekeriari ezikusia eta ezezaguna egitea, ezta era pasiboan eta axolagabean onartzea ere. Aitzitik, zerbait barkatzen baduzu, suntsitzeko da, nolabait esateko, gaitzaren espirala, eta besteari laguntzea birgaitzen eta etorkizunean beste era batean jokatzen.
Barkatzearen dinamikan ahalegin bat dago beti, gaizkia ongiaz garaitzeko. Barkazioa keinu bat da, pertsonen arteko harremanak era kualitatiboan aldatzen dituena eta ondorengo bizikidetasuna beste era batean bizitzea planteatzen duena. Horregatik, barkazioak ez du izan behar eskakizun indibidual bat, baizik eta ondorio sozial bat izan beharko luke.
Gizarteak ez luke gizaki bat, edozein delarik ere, bertan behera utzi behar, ezta erruduna ere. Pertsona orok du eskubidea maitatua izateko. Ezin onartu dugu zigor-errepresioak presoari, soilik «gaitza gaitz-ordain» itzul diezaion, beraren delituan murgildurik utzita, beraren bizitza are gehiago hondatuz eta benetan birgaitu dadin eragotziz.
G. Radbruch jurista handiak uste du ezen zigorrak, gaitza gaitz-ordain bezala harturik, galduz joan beharko lukeela gure gizartean, eta, ahal den neurrian, «estimulu bihurtu beharko lukeela gaitza ongiaz kitatzeko; hau baita era bakarra lurrean zuzentasuna eragiteko, lurra okertu gabe, aitzitik mundua hobetu egingo duelarik».
Ez dago inolako zuzenespenik inongo presori tratu iraingarri eta zuzengabekorik emateko, gaizkile komun nahiz politiko izan. Ez dugu sekula aurrera egingo gizarte gizatiarrago baterako bidean, bazter uzten ez baditugu jarrera errepresibo, gorrotozko eta mendekuzkoak.
Horregatik, errakuntza handia da jendeari errebantxara eragitea. «Herriak ez du barkatuko» delako oihua ulergarri da, zoritxarrez, baina ez da bide egokia etorkizun gizatiarrago bat eraikitzen irakasteko.
Barkazioari uko egitea, fededun bezala, inoiz ere sinatu ezin dugun oihua da; azken batean, guztioi barkatu digun hark maite duen haurridetasunari uko egitea baita.
José Antonio Pagola
Itzultzailea: Dionisio Amundarain
Urteko 6. igandea – A (Mateo 5,17-37)
IMPORTANCIA SOCIAL DEL PERDÓN
No es fácil escuchar la llamada de Jesús al perdón ni sacar todas las implicaciones que puede tener el aceptar que un hombre es más humano cuando perdona que cuando se venga.
Sin duda hay que entender bien el pensamiento de Jesús. Perdonar no significa ignorar las injusticias cometidas, ni aceptarlas de manera pasiva o indiferente. Al contrario, si uno perdona es precisamente para destruir, de alguna manera, la espiral del mal, y para ayudar al otro a rehabilitarse y actuar de manera diferente en el futuro.
En la dinámica del perdón hay un esfuerzo por superar el mal con el bien. El perdón es un gesto que cambia cualitativamente las relaciones entre las personas y busca plantearse la convivencia futura de manera nueva. Por eso el perdón no ha de ser solo una exigencia individual, sino que debería tener una traducción social.
La sociedad no debe dejar abandonado a ningún hombre, ni siquiera al culpable. Toda persona tiene derecho a ser amada. No podemos aceptar que la represión penal solo «devuelva mal por mal» al encarcelado, hundiéndolo en su delito, degradando su existencia e impidiendo su verdadera rehabilitación.
El gran jurista G. Radbruch entiende que el castigo como imposición del mal por el mal ha de ir desapareciendo para convertirse, en lo posible, en «estímulo para saldar el mal con el bien, único modo en que puede ejercerse en la tierra una justicia que no empeora a esta, sino que la transforma en un mundo mejor».
No existe justificación alguna para actuar de manera vejatoria o injusta con ningún encarcelado, sea delincuente común o político. Nunca avanzaremos hacia una sociedad más humana si no abandonamos posturas de represalia, odio y venganza.
Por eso es también una equivocación incitar a la gente a la revancha. El grito de «el pueblo no perdonará» es, por desgracia, comprensible, pero no es el camino acertado para enseñarle a construir un futuro más humano.
El rechazo del perdón es un grito que, como creyentes, no podemos suscribir nunca, porque, en definitiva, es un rechazo de la fraternidad querida por Aquel que nos perdona a todos.
José Antonio Pagola

No hay comentarios:
Publicar un comentario